SỐ LƯỢT TRUY CẬP

3
2
1
6
7
3
8
Tin tức - Sự kiện Thứ Năm, 12/11/2015, 14:50

Sự cấp thiết trong bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật đờn ca tài tử Nam bộ

Trước hết, cần nhấn mạnh tác dụng của công tác tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức của toàn xã hội, đặc biệt là thế hệ trẻ đối với việc bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa nói chung, Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ nói riêng về giá trị to lớn của Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ, là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại là một trong những loại hình nghệ thuật độc đáo trong kho tàng văn hóa, văn nghệ của dân tộc; thông qua đó nâng cao nhận thức và tinh thần trách nhiệm của các tổ chức và mỗi cá nhân giữ gìn và phát huy giá trị nghệ thuật độc đáo của Nam bộ trong sinh hoạt của cộng đồng khu dân cư góp phần phát triển đa dạng hóa trong phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”.

Các cấp, các ngành cần tăng cường công tác phối hợp với các cơ quan thông tin đại chúng, các tổ chức đoàn thể đẩy mạnh công tác tuyên truyền về mục đích, yêu cầu, ý nghĩa của việc bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật đờn ca tài tử Nam Bộ trong cán bộ, đoàn viên, hội viên của các tổ chức đoàn thể; từ đó tạo sự đồng thuận cao và gương mẫu hưởng ứng tích cực bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa Nghệ thuật Đờn ca tài tử trên địa bàn tỉnh. Đồng thời cần tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hành, sáng tạo và truyền dạy Nghệ thuật Đờn ca tài tử trong các gia đình, các nhà trường, câu lạc bộ và cộng đồng xã hội, nhằm nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của cộng đồng và nhân dân địa phương. Tập cho giới trẻ (từ cấp tiểu học) tiếp cận với Đờn ca tài tử, thông qua các bài bản vắn, làn điệu vui tươi… để bước đầu các em làm quen với điệu thức nhạc cổ truyền đờn ca tài tử rồi dần dần đi đến đam mê yêu thích. Còn ngược lại nếu thật sự mọi người không hiểu hoặc không biết thì theo đà này công tác bảo tồn và phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử sẽ bị mai một ngay trong thời gian và không gian sắp tới.

Do vậy, các cấp ủy, chính quyền cần chỉ đạo các Trung tâm Văn hóa, Trung tâm Văn hóa-Thể thao các huyện, thị xã, thành phố và các địa phương cần chủ động nhanh chóng có kế hoạch tuyên truyền và tuyển chọn “hạt giống” mở các lớp dạy đờn ca tài tử, dạy phương pháp sử dụng các nhạc cụ dân tộc từ đó truyền dạy lại cho các đối tượng thanh thiếu niên trường học tại các thiết chế nhà văn hóa ấp, khóm, xã, trường học trong dịp hè hàng năm. Thường xuyên tổ chức các cuộc hội thi, hội diễn, liên hoan, giao lưu khuyến khích trình diễn nhạc cụ dân tộc và đờn ca tài tử Nam Bộ tại địa phương cơ sở. Tăng cường nghiên cứu, ứng dụng khoa học và công nghệ nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả trong nghệ thuật đờn ca tài tử như: hoạt động kiểm kê, sưu tầm, tư liệu hóa, truyền dạy, trình diễn…thông qua đó để bảo tồn và phát huy giá trị Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ; đưa nội dung về Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ thành một bộ môn nhạc lý cổ truyền đào tạo, bồi dưỡng trong các cơ sở đào tạo của tỉnh. Chúng ta cần xác định loại hình Đờn ca tài tử Nam Bộ là sản phẩm văn hóa phi vật thể, trong thực tế các tư liệu đối với loại hình này hiện nay rất hiếm; vì vậy công tác sưu tầm và nghiên cứu về nghệ thuật đờn ca tài tử hiện tại rất cần thiết, nhằm hệ thống, biên soạn thành những tài liệu chính thống, nhằm bảo tồn, lưu truyền và làm cho loại hình này tiếp tục phát triển.

Mỗi huyện, thành phố cần nghiên cứu tham mưu xây dựng quy chế thực hiện bảo tồn và phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử có tính bắt buộc ở các ấp, khóm văn hóa của địa phương, nói cách khác đây là tiêu chí để xem xét mức độ đạt chuẩn văn hóa của các ấp, khóm theo hướng vừa  phát huy tốt tính xã hội hóa, hỗ trợ cộng đồng phục hồi, lưu truyền các bài Tổ, các tập quán phong tục tốt đẹp, tín ngưỡng và các lễ hội liên quan đến Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ; mở rộng các hình thức và môi trường sinh hoạt mới, phù hợp với mục tiêu bảo vệ và phát huy giá trị Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ trong cuộc sống đương đại. Cần có cơ chế, chính sách đãi ngộ đặc thù đối với các bậc thầy, nghệ nhân làm công việc truyền dạy đờn ca tài tử; thường xuyên có mối liên kết giữa các câu lạc bộ trong và ngoài tỉnh để việc truyền dạy theo một giáo trình thống nhất và có kế hoạch tập huấn, bồi dưỡng cho các nghệ nhân làm công việc truyền dạy, nâng cao chất lượng giảng dạy, truyền nghề. Trước mắt khuyến khích tổ chức và cá nhân dạy và học đờn ca tài tử tại các trung tâm huyện, xã, phường, thị trấn, ấp khóm văn hóa. Về lâu dài Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiếp tục hoàn chỉnh tham mưu đề xuất các chính sách trong đề án bảo tồn và phát huy đờn ca tài tử sẽ áp dụng cụ thể để hỗ trợ cho các hoạt động nêu trên.

Mặt khác, cần đa dạng hóa các hình thức tổ chức bảo trợ của các doanh nghiệp trong việc thành lập và phát triển các đội, nhóm, câu lạc bộ đờn ca tài tử; đa dạng hóa các hoạt động giao lưu, hội thi, hội diễn; chú trọng hoạt động sáng tác lời mới, sáng tạo trong nghệ thuật đạo diễn dàn dựng, xây dựng kịch bản; chú trọng phát hiện đào tạo, bồi dưỡng tài năng thông qua phong trào hoạt động bảo tồn và phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử tại các địa phương. Đề xuất thành lập Hội đồng nghệ thuật, các Trung tâm đào tạo, bồi dưỡng phù hợp với thực tế nhu cầu phát triển, với kiến thức và trình độ của người tham gia; chú trọng chính sách đãi ngộ đối với người dạy và khuyến khích người học đờn ca tài tử.

Phối hợp với các cơ quan truyền thông, thông tin đại chúng, các hội nghề nghiệp tổ chức thường xuyên và định kỳ các chương trình giới thiệu, quảng bá về Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ dưới nhiều hình thức… nhằm giáo dục ý thức tiếp cận và mức độ cảm thụ mang tính quần chúng, nhân văn và khoa học của Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ đặc biệt là thế hệ trẻ. Hướng tới “đến hẹn lại lên”, cứ theo chu kỳ ba năm có tỉnh, thành đăng cai tổ chức Festival đờn ca tài tử quốc gia, quá trình đó hàng năm các huyện, thành phố và các địa phương cần có kế hoạch phối hợp, liên kết những hoạt động truyền thống thiết thực nhằm giới thiệu, phổ biến, phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử Nam bộ như: giao lưu gặp mặt các Câu lạc bộ đờn ca tài tử tiêu biểu, Liên hoan đờn ca tài tử của địa phương; tổ chức trưng bày, giới thiệu những hiện vật quý của đờn ca tài tử; tổ chức thi sáng tác những bài bản mới về đờn ca tài tử. Thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn, tọa đàm hội thảo về đờn ca tài tử cho đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa, các nghệ nhân, nghệ sĩ, các câu lạc bộ và các cộng tác viên, quần chúng nhân dân nhằm nâng cao trình độ nghệ thuật, nghiên cứu, đề xuất với các cấp có thẩm quyền cần có chính sách đãi ngộ, khen thưởng và phong tặng danh hiệu vinh dự của nhà nước cho các nghệ nhân Đờn ca tài tử có nhiều công lao đóng góp xuất sắc trong việc bảo tồn và phát huy giá trị Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ. Thông qua đó tổ chức tuyên truyền, vận động và khuyến khích cổ vũ các nghệ nhân trẻ tuổi tham gia luyện tập các bài bản tài tử mới sáng tác có nội dung ca ngợi quê hương, đất và người Bạc Liêu; từ đó khẳng định giá trị di sản văn hóa phi vật thể Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ luôn phát triển làm cho loại hình nghệ thuật này ăn sâu một cách tự nhiên vào máu của mọi người.

Cấp ủy và chính quyền các địa phương cần quan tâm hơn nữa đối với chính sách đãi ngộ cho nghệ nhân, nghệ sĩ, người có công bảo tồn, phát huy bộ môn nghệ thuật đờn ca tài tử; hỗ trợ kinh phí để duy trì hoạt động của các câu lạc bộ, nhóm, gia đình đờn ca tài tử, dòng họ tài tử, ấp khóm đờn ca tài tử, hỗ trợ kinh phí tổ chức liên hoan, giao lưu trình diễn và sáng tạo Đờn ca tài tử. Củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các câu lạc bộ, nhóm đờn ca tài tử và đưa hoạt động đờn ca tài tử vào sinh hoạt tại các thiết chế văn hóa thể thao xã, Nhà văn hóa ấp; đồng thời thực hiện công tác xã hội hóa trong việc vận động xây dựng quỹ hỗ trợ nghệ thuật Đờn ca tài tử để nuôi sống các câu lạc bộ hiện có, nhằm tạo điều kiện cho công tác bảo tồn và phát huy loại hình nghệ thuật ngày càng đạt hiệu quả cao hơn.

Việc triển khai và thực hiện công tác bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật đờn ca tài tử, là nhằm tiếp tục khẳng định giá trị nghệ thuật của Đờn ca tài tử, một loại hình nghệ thuật được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại; đồng thời góp phần thực hiện tốt tinh thần Nghị quyết Trung ương 9 (khóa XI) “Về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước”, Nghị quyết 23-NQ/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới…

Bài: Công Diệp


Số lượt người xem: 2498 Bản inQuay lại
Xem theo ngày Xem theo ngày